Wybrzeże Kości Słoniowej
Gbofe z Afounkaha: muzyka trąbek poprzecznych i przestrzeń kulturowa społeczności Tagbana
Kraj(e) członkowski(e): Wybrzeże Kości Słoniowej
Wpis na Listę Reprezentatywną Niematerialnego Dziedzictwa Ludzkości 2008. (Proklamacja 2001)
Obecnie gbofe jest głównie wykonywana w wiosce Afounkaha przez społeczność Tagbana. Termin gbofe jest używany zarówno dla określenia trąbek poprzecznych, jak i dla całego przedstawienia muzycznego, składającego się z muzyki, pieśni i tańca. Trąbki gbofe są wyrabiane z korzeni drzew obciąganych następnie skórą wołową. Gra się na sześciu połączonych trąbkach różnej długości: od 50 do 70 centymetrów. Mają one znacznej rozpiętości skalę dźwięków imitujących słowa języka Tagbana. Zagrane w ten sposób „słowa” są następnie interpretowane przez chóry żeńskie. Muzyka trąbek i śpiew rozbrzmiewają przy akompaniamencie bębniarzy, którzy wybijają rytm i tworzą konstrukcję całego gbofe. Jest on grany podczas obrzędów i tradycyjnych uroczystości, a jego przesłanie zawsze dopasowane jest do okoliczności. Z pomocą gbofe przekazywane są: podziękowania, pochwały, przesłania miłosne lub żałobne, komentarze satyryczne, przypowieści moralne lub dydaktyczne. Gbofe pełni istotną rolę społeczną, przynosząc szacunek i sławę posiadaczom tych tradycyjnych umiejętności oraz służąc integracji jednostki ze społecznością. Artyści wykonujący gbofe przechodzą rodzaj stażu zawodowego. Tradycyjne umiejętności są najczęściej przekazywane z ojca na syna, jednak dostrzeżone młode talenty mogą dołączyć do grupy wykonawców, uczestnicząc w przygotowujących do tego zajęciach praktycznych.
© 2008 tłumaczenia na język polski: Polski Komitet ds. UNESCO